Błędy i porażki

Przez pierwszy rok przygotowań wierzyłam, że jeśli w sobotę usiądę na sześć godzin, to odrobię cały tydzień zaniedbań. Efekt był odwrotny — byłam wypalona w niedzielę i nie pamiętałam połowy z tego, co „przerobiłam”. Materiał się nie układał, bo mózg potrzebuje powtórek rozłożonych w czasie, nie maratonu raz na tydzień.

Zamieniłam sześć godzin w sobotę na czterdzieści minut codziennie — i to wtedy wyniki zaczęły rosnąć.

Pierwszy raz stanęłam na etapie okręgowym pewna siebie i odpadłam, nie przechodząc dalej. Przez tydzień traktowałam to jako dowód, że się do tego nie nadaję. Dopiero gdy usiadłam i spisałam, czego nie umiałam, zobaczyłam, że to była bardzo konkretna, naprawialna luka, nie wyrok.

Ta porażka dała mi dokładną listę tego, nad czym mam pracować — coś, czego żaden sukces by mi nie dał.

Na jednych z pierwszych zawodów szkolnych znalazłem gotowe rozwiązanie podobnego zadania i lekko je zmodyfikowałem. Zdobyłem punkty, ale kiedy nauczyciel poprosił, żebym wytłumaczył, co się dzieje w tej pętli — nie potrafiłem. To był wstyd, który zmienił sposób, w jaki się uczę.

Od tamtej pory zasada jest prosta: jeśli nie umiem czegoś wytłumaczyć na głos, to jeszcze tego nie umiem.

Zespół, z którym miałem robić projekt na konkurs, rozpadł się tydzień przed terminem, bo nikt nie ustalił jasno, kto za co odpowiada. Prezentowałem coś w połowie gotowego i wypadłem słabo. To była pierwsza lekcja, że dobry kod to za mało — potrzeba też jasnej komunikacji.

Od tamtej pory na każdym projekcie zespołowym pierwszy dzień poświęcam wyłącznie na ustalenie, kto robi co.

Byłam dumna z liczby przeczytanych książek w roku, dopóki nie zorientowałam się, że nie pamiętam z nich prawie nic. Czytałam szybko, bez notowania, bez wracania do trudniejszych fragmentów. Ilość zastąpiła u mnie zrozumienie.

Teraz czytam wolniej i notuję jedno zdanie po każdym rozdziale — pamiętam więcej z dziesięciu książek niż wcześniej z pięćdziesięciu.

Pierwszy wniosek o stypendium odrzucili po miesiącu oczekiwania, bez żadnego uzasadnienia. Bolało, bo włożyłam w niego mnóstwo pracy. Rok później, pisząc kolejny wniosek, byłam bardziej konkretna, mniej ogólnikowa — dokładnie dlatego, że pierwsza porażka zmusiła mnie do zastanowienia się, co właściwie chcę powiedzieć.

Bez tej odmowy drugi wniosek pewnie wyglądałby tak samo słabo jak pierwszy.

Przez pierwszy miesiąc wysyłałam identycznego maila do każdej firmy, zmieniając tylko nazwę w nagłówku. Zero odpowiedzi. Dopiero gdy zaczęłam pisać po jednym zdaniu specyficznym dla każdej firmy — dlaczego akurat ta, dlaczego akurat teraz — zaczęły przychodzić odpowiedzi.

Ludzie czują, kiedy wiadomość jest do wszystkich, więc traktują ją tak, jakby nie była do nikogo.

Na finale zadano mi pytanie o koszty stałe, którego nie przewidziałam, i widocznie się zacięłam. Nie weszłam do pierwszej trójki. Zabolało, ale dzięki temu do dziś, zanim gdziekolwiek prezentuję pomysł, przygotowuję odpowiedzi na najtrudniejsze pytania, jakie mogę sobie wyobrazić.

Ta jedna porażka nauczyła mnie więcej o przygotowaniu niż wszystkie wcześniejsze sukcesy.

Przez pierwszy rok przygotowań czytałem mnóstwo teorii, ale unikałem zadań, które sprawiały mi trudność — bo frustrowało mnie utykanie na nich. To dlatego na eliminacjach nie radziłem sobie z nietypowymi problemami, mimo że teorię znałem świetnie.

Zmieniłem to dopiero, gdy zacząłem specjalnie szukać zadań, które mnie przerastały.

Trzeci start poszedł najspokojniej — i najlepiej. Nie dlatego, że byłem najmądrzejszy na sali. Dlatego, że byłem najlepiej ostrzelany.

Przez pół roku tak bardzo bałem się spaść na czasie, że podejmowałem pochopne decyzje dużo wcześniej, niż było to konieczne. Traciłem dobre pozycje, bo grałem przeciwko zegarowi, a nie przeciwko przeciwnikowi.

Trener nauczył mnie prostego triku: liczyć ruchy, nie minuty. Zmieniło to więcej niż jakikolwiek trening szybkich partii.

Miałem wygrywającą pozycję w finale wojewódzkim i przegrałem, bo zabrakło mi trzech sekund na zegarze. Nie błąd na szachownicy, tylko zarządzanie czasem. Ta porażka bolała bardziej niż jakakolwiek przegrana partia z gorszej pozycji.

Dała mi jedno: od tamtej pory zarządzanie zegarem traktuję tak samo poważnie jak samą grę.

Przez długi czas poprawiałam pierwszy akapit dziesięć razy, zanim napisałam drugi. Efekt był taki, że rzadko kończyłam cokolwiek dłuższego niż strona. Dopiero nauczycielka kazała mi napisać cały szkic bez oglądania się wstecz, a poprawki zostawić na koniec.

Perfekcjonizm w trakcie pisania to najpewniejszy sposób, żeby nigdy nic nie skończyć.

Za pierwszym razem odpadłam na etapie okręgowym, mimo że byłam bardzo dumna z napisanego eseju. Komisja oceniła go dużo surowiej, niż się spodziewałam. Zabolało, ale zmusiło mnie do przeczytania kryteriów oceny naprawdę uważnie, zamiast pisać tak, jak mi się wydawało, że powinnam.

Rok później, znając te kryteria, napisałam tekst, który zaprowadził mnie do finału.